{"id":177,"date":"2020-12-01T11:46:40","date_gmt":"2020-12-01T10:46:40","guid":{"rendered":"http:\/\/historia.pultusk24.pl\/?p=177"},"modified":"2021-01-20T12:32:56","modified_gmt":"2021-01-20T11:32:56","slug":"grudniowe-rocznice","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/?p=177","title":{"rendered":"Grudniowe rocznice"},"content":{"rendered":"\n

\u201eNasze rocznice\u201d, to cykl felieton\u00f3w, publikowanych w ramach rubryki \u201eZ notatnika archiwisty\u201d na \u0142amach Pu\u0142tuskiej Gazety Powiatowej, ukazuj\u0105cej si\u0119 w latach 2000. Autorem felieton\u00f3w i redaktorem rubryki by\u0142 Miron Owsiewski, wieloletni dyrektor pu\u0142tuskiego oddzia\u0142u Archiwum Pa\u0144stwowego w Warszawie. Cykl, ukazuj\u0105cy si\u0119 w ostatnim wydaniu gazety ka\u017cdego miesi\u0105ca, opisywa\u0142 najwa\u017cniejsze rocznice wydarze\u0144 i fakt\u00f3w z \u017cycia Pu\u0142tuska \u2013 z dziedziny administracji, kultury, komunikacji, o\u015bwiaty, a tak\u017ce historii. W tym miesi\u0105cu przypominamy najwa\u017cniejsze \u201egrudniowe rocznice\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W grudniu, w Pu\u0142tusku, mia\u0142y miejsce nast\u0119puj\u0105ce zdarzenia, kt\u00f3re s\u0105 godne uwagi:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

– 1 grudnia 1945 roku w naszych kinach wy\u015bwietlano pierwsze wydanie Polskiej Kroniki Filmowej.<\/p>\n\n\n\n

– 3 grudnia 1986 roku nast\u0105pi\u0142o uroczyste otwarcie nowego gmachu Archiwum Pa\u0144stwowego. Archiwum zlokalizowano w zabytkowym ko\u015bciele poewangelickim na Starym Mie\u015bcie. Przeci\u0119cia wst\u0119gi dokona\u0142 minister o\u015bwiaty \u2013 prof. dr hab. Benon Mi\u015bliewicz. Nowym kierownikiem archiwum mianowany zosta\u0142 dr Janusz Szczepa\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

– 4 grudnia 1905 r. w\u00f3jt gminy Kleszewo zwo\u0142a\u0142 walne zebranie mieszka\u0144c\u00f3w gminy. Stawi\u0142o si\u0119 328 os\u00f3b. Zebrani przyj\u0119li uchwa\u0142\u0119 o natychmiastowym wprowadzeniu j\u0119zyka polskiego do wszystkich urz\u0119d\u00f3w i szk\u00f3\u0142 \u2013 jako j\u0119zyka obowi\u0105zuj\u0105cego. Do kontroli wykonania tych zalece\u0144 upowa\u017cniono: Rudolfa Rau \u2013 rolnika z Kleszewa w szkole w Gnojnie, Stanis\u0142awa Deptu\u0142\u0119 \u2013 rolnika z Kacic w szkole w Kacicach i Witolda Jaroci\u0144skego w szkole w Przemiarowie.<\/p>\n\n\n\n

– 6 grudnia 1905 roku strajkowali pracownicy poczty. Strajkuj\u0105cy domagali si\u0119 wprowadzenia j\u0119zyka polskiego jako obowi\u0105zuj\u0105cego we wszystkich urz\u0119dach.<\/p>\n\n\n\n

– 8 grudnia 1930 roku ukaza\u0142 si\u0119 pierwszy numer dziennika \u201eExpress Mazowiecki\u201d. Redaktorem naczelnym tego\u017c dziennika zosta\u0142 mieszkaniec Pu\u0142tuska \u2013 Fortunat Napierkowski. Pomimo i\u017c w Pu\u0142tusku drukowano tylko ostatni\u0105 stron\u0119, z uwagi na trudno\u015bci finansowe, w dniu 26 sierpnia 1936 r. dziennik przesta\u0142 si\u0119 ukazywa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

– 12 i 13 grudnia 1948 r. Powiatowy Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa Publicznego aresztowa\u0142 kilkunastoosobow\u0105 grup\u0119 m\u0142odzie\u017cy gimnazjalnej i niezrzeszonej \u2013 pod zarzutem organizowania wywrotowej grupy PAK (Partia Antykomunistyczna). W kwietniu 1949 roku, w sali kina, odby\u0142 si\u0119 proces pierwszej 10-osobowej grupy. Nast\u0119pn\u0105, 19-osobow\u0105 grup\u0119 os\u0105dzono w Warszawie. W s\u0105dach zapad\u0142y bardzo surowe wyroki.<\/p>\n\n\n\n

– 13 grudnia 1925 roku w pu\u0142tuskim teatrze odby\u0142 si\u0119 uroczysty wiecz\u00f3r z okazji kolejnej rocznicy koronacji kr\u00f3la Boles\u0142awa Chrobrego. W czasie wieczoru przygrywa\u0142a orkiestra 13 pu\u0142ku piechoty pod batut\u0105 kapelmistrza Micha\u0142a Urba\u0144skiego.<\/p>\n\n\n\n

– 13 grudnia 1981 roku og\u0142oszono w kraju stan wojenny. Jednocze\u015bnie na ten dzie\u0144 zwo\u0142ano do Pu\u0142tuska uroczysty zjazd by\u0142ych \u017co\u0142nierzy przedwojennego 13 pu\u0142ku piechoty. Pomimo nacisku w\u0142adz administracyjnych zjazdu nie odwo\u0142ano. Uczestnicy zwiedzili wystaw\u0119 militari\u00f3w, zorganizowan\u0105 przez kolekcjonera Edwarda Malinowskiego. Nast\u0119pnie weterani wzi\u0119li udzia\u0142 w mszy \u015bwi\u0119tej, odprawionej w kolegiacie, gdzie jednocze\u015bnie ods\u0142oni\u0119to tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105 ku czci pp\u0142k. Alojzego Nowaka \u2013 dow\u00f3dcy pu\u0142ku, kt\u00f3ry poleg\u0142 we wrze\u015bniu 1939 roku pod Modlinem. Natomiast delegacja \u2013 w sk\u0142adzie Justyn Winciunas, Alina Wr\u00f3blewska i Zenon Benicki \u2013 ods\u0142oni\u0142a tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105 na jednym z budynk\u00f3w koszarowych.<\/p>\n\n\n\n

– 14 grudnia 1845 r. w \u0141ukowie urodzi\u0142 si\u0119 Stanis\u0142aw Sulej \u2013 p\u00f3\u017aniejszy prawnik, dzia\u0142acz spo\u0142eczny. Jako pu\u0142tuski rejent by\u0142 organizatorem i pierwszym prezesem Pu\u0142tuskiego Towarzystwa Muzyczno-Dramatycznego, kt\u00f3re zosta\u0142o zarejestrowane 17 listopada 1904 roku. Stanis\u0142awa Sulej zmar\u0142 w Warszawie 25 lutego 1925 roku.<\/p>\n\n\n\n

– 17 grudnia 1942 roku w Pu\u0142tusku, na tzw. w\u00f3wczas rynku zwierz\u0119cym, przy dworcu PKS, Niemcy dokonali publicznej egzekucji 4 cz\u0142onk\u00f3w ruchu oporu. W czasie egzekucji zostali powieszeni: Bronis\u0142aw D\u0119bi\u0144ski \u2013 podoficer 13 pu\u0142ku piechoty, Juliusz Kubis \u2013 oficer 13pp, Stefan Krukowski \u2013 nauczyciel z Jednoro\u017cca, Henryk Smole\u0144ski \u2013 urz\u0119dnik z Przasnysza. Skaza\u0144cy zgin\u0119li z okrzykiem: \u201eJeszcze Polska nie zgin\u0119\u0142a.\u201d Dzi\u015b, na miejscu egzekucji, stoi pomnik z tablic\u0105 informacyjn\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eNasze rocznice\u201d, to cykl felieton\u00f3w, publikowanych w ramach rubryki \u201eZ notatnika archiwisty\u201d na \u0142amach Pu\u0142tuskiej Gazety Powiatowej, ukazuj\u0105cej si\u0119 w latach 2000. Autorem felieton\u00f3w i redaktorem rubryki by\u0142 Miron Owsiewski, wieloletni dyrektor pu\u0142tuskiego oddzia\u0142u Archiwum Pa\u0144stwowego w Warszawie. Cykl, ukazuj\u0105cy si\u0119 w ostatnim wydaniu gazety ka\u017cdego miesi\u0105ca, opisywa\u0142 najwa\u017cniejsze rocznice wydarze\u0144 i fakt\u00f3w z \u017cycia … Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-177","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-z-notatnika-archiwisty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/177","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=177"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/177\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":178,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/177\/revisions\/178"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=177"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=177"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=177"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}