{"id":180,"date":"2020-12-23T14:49:21","date_gmt":"2020-12-23T13:49:21","guid":{"rendered":"http:\/\/historia.pultusk24.pl\/?p=180"},"modified":"2021-01-21T15:00:01","modified_gmt":"2021-01-21T14:00:01","slug":"swiateczna-bitwa-pod-pultuskiem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/?p=180","title":{"rendered":"\u015awi\u0105teczna bitwa pod Pu\u0142tuskiem"},"content":{"rendered":"\n<p>\u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia kojarz\u0105 si\u0119 nam zwykle z zimow\u0105 cisz\u0105, choink\u0105, czy kol\u0119dami o narodzinach Chrystusa. Tymczasem zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce nasz Pu\u0142tusk by\u0142 \u015bwiadkiem walk. I to nawet w okresie \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia. Zamiast \u015bwi\u0105tecznej ciszy przez miasto przetacza\u0142a si\u0119 kanonada salw artyleryjskich, \u017co\u0142nierskich przekle\u0144stw i wo\u0142a\u0144 o pomst\u0119 do nieba. Pu\u0142tusk od wiek\u00f3w nale\u017ca\u0142 do grupy miast warownych, le\u017c\u0105cych na p\u00f3\u0142nocnym Mazowszu. Rzeka Narew wraz ze swoimi odnogami utworzy\u0142a na terenie miasta wysp\u0119, kt\u00f3ra z powod\u00f3w naturalnego ukszta\u0142towania sta\u0142a si\u0119 dla mieszka\u0144c\u00f3w miasta bastionem trudnym do zdobycia. Ale wracajmy do naszych \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia.<\/p>\n\n\n\n<p>W rynku na frontonie miejscowego ratusza znajduje si\u0119 wmurowana tablica z tekstem: \u201e26.12.1806 r. Armia Napoleona dowodzona przez marsza\u0142ka Lannes stoczy\u0142a pod Pu\u0142tuskiem zwyci\u0119sk\u0105 bitw\u0119 z rosyjskimi wojskami genera\u0142a Benningsena. W ho\u0142dzie zwyci\u0119zcom \u2013 francuska szko\u0142a wojskowa EMIA \u2013 4 lipca 1992 r.\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Battle_of_Pultusk_1806.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-279\" width=\"801\" height=\"584\" srcset=\"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Battle_of_Pultusk_1806.png 730w, https:\/\/historia.pultusk24.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Battle_of_Pultusk_1806-300x219.png 300w\" sizes=\"(max-width: 801px) 100vw, 801px\" \/><figcaption><em>A. Champion &#8211; Bitwa pod Pu\u0142tuskiem<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Z tego wzgl\u0119du \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia 1806 roku nie by\u0142y dla mieszka\u0144c\u00f3w Pu\u0142tuska zwyk\u0142ymi \u015bwi\u0119tami. Do \u015bwi\u0105t tych pu\u0142tuskie rodziny przygotowywa\u0142y si\u0119 jeszcze pod butem i knutem wojsk carskich. I kiedy po okresie przygotowa\u0144 ju\u017c zasiadano do wigilijnego sto\u0142u, nad miastem unios\u0142y si\u0119 k\u0142\u0119by dym\u00f3w z podpalanych przez wojska carskie obiekt\u00f3w. Na mie\u015bcie s\u0142ycha\u0107 tylko wsz\u0119dzie \u017co\u0142nierskie przekle\u0144stwa, tumult, a w powietrzu grzmia\u0142y pociski artyleryjskie, siej\u0105c w domach mieszka\u0144c\u00f3w Pu\u0142tuska trwog\u0119 i zw\u0105tpienie. Od strony szosy nasielskiej naciera\u0142y na Pu\u0142tusk wojska francuskie. Deszcze oraz \u015bnie\u017cyce, jakie w\u00f3wczas panowa\u0142y, utrudnia\u0142y znacznie dzia\u0142ania wojsk korsyka\u0144skiego \u201eMa\u0142ego kaprala\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>A oto, co na temat tej potyczki napisa\u0142 w swym opracowaniu historyk, znawca dziej\u00f3w Pu\u0142tuska, Bronis\u0142aw Gilejko: \u201ePu\u0142tusk \u2013 studia i materia\u0142y 1969 r.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>26.12.1806 r. Francuzi pod dow\u00f3dztwem marsza\u0142ka Lannes stoczyli w Pu\u0142tusku nierozstrzygni\u0119t\u0105 bitw\u0119 z wojskami carskimi, dowodzonymi przez genera\u0142a Benningsena. Nie by\u0142o to oczywi\u015bcie jedyne starcie tych wojsk w okresie wspomnianych \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Pod\u0105\u017caj\u0105c za Rosjanami wojska francuskie star\u0142y si\u0119 z nimi pod Go\u0142yminem. Tam dowodz\u0105cy Rosjanami ksi\u0105\u017c\u0119 Galicyn \u2013 tak\u017ce dozna\u0142 pora\u017cki.<\/p>\n\n\n\n<p>Postarajmy si\u0119 prze\u015bledzi\u0107 ruchy wojsk Napoleona, aby dotrze\u0107 do tego \u015bwi\u0105tecznego starcia pod Pu\u0142tuskiem. Ot\u00f3\u017c od pocz\u0105tku XVIII wieku do Pu\u0142tuska docieraj\u0105 wie\u015bci z dalekiej Europy o zwyci\u0119skich bitwach i druzgoc\u0105cych ciosach, jakie zadaj\u0105 zaborcom Polski \u2013 wojska francuskie. Wszyscy z zapartym tchem \u015bledz\u0105 przebieg walk prowadzonych w centrum Europy na polach Francji, Prus czy Austrii. Stopniowo linia tych walk zbli\u017ca si\u0119 do Polski i nadci\u0105ga pod Pu\u0142tusk. Wojska pruskie cofaj\u0105 si\u0119 przed spotkaniem z wojskami Napoleona, armie cara Rosji dr\u017c\u0105 przed spotkaniem z oddzia\u0142ami genialnego wodza.<\/p>\n\n\n\n<p>Od dnia 11 listopada 1806 roku w Pu\u0142tusku stacjonuje g\u0142\u00f3wna kwatera wojsk carskich. Tymczasem armia Napoleona po utarczce pod Nasielskiem, w wigili\u0119, naciera na Pu\u0142tusk. W nocy z 25 na 26 grudnia Francuzi stan\u0119li pod Pu\u0142tuskiem. Dwie dywizje marsza\u0142ka Lannes nacieraj\u0105 szos\u0105 od Nasielska. Walkami obj\u0119te s\u0105 jeszcze Go\u0142ymin, Dzia\u0142dowo, Ciechan\u00f3w. Tak szerokie rozmieszczenie frontu stanowi o wa\u017cno\u015bci Pu\u0142tuska w tej sprawie.<\/p>\n\n\n\n<p>Walki o Pu\u0142tusk trwaj\u0105 od wczesnych godzin rannych 26 grudnia a\u017c do p\u00f3\u017anej nocy. Obawiaj\u0105c si\u0119 oskrzydlenia, noc\u0105 26 grudnia 180 roku genera\u0142 Beningsen wycofuje swe wojska na nowe pozycje pod Ostro\u0142\u0119k\u0105. Podobny meldunek wys\u0142a\u0142 te\u017c do swego wodza Napoleona marsza\u0142ek Lannes.<\/p>\n\n\n\n<p>Wkraczaj\u0105c do Pu\u0142tuska oddzia\u0142y francuskie by\u0142y bardzo serdecznie witane. \u017bo\u0142nierze kwaterowali w mie\u015bcie u mieszka\u0144c\u00f3w. A by\u0142 to okres \u015bwi\u0105t, a wi\u0119c goszczono si\u0119 znakomicie. Zwyci\u0119stwo pod Pu\u0142tuskiem zosta\u0142o upami\u0119tnione we Francji. Mianowicie na \u0141uku Triumfalnym w Pary\u017cu, w\u015br\u00f3d bitem Napoleona, znalaz\u0142o si\u0119 imi\u0119 Pu\u0142tuska. A na filarach tego\u017c \u0141uku znajduj\u0105 si\u0119 nazwiska polskich genera\u0142\u00f3w, walcz\u0105cych u boku Napoleona. Ponadto we Francji zbudowano fregat\u0119 wojenn\u0105 \u201ePu\u0142tusk\u201d, kt\u00f3ra wesz\u0142a w sk\u0142ad floty francuskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Po zwyci\u0119skiej bitwie do Pu\u0142tuska przyby\u0142 sam w\u00f3dz Napoleon. Pami\u0105tk\u0119 jego pobytu stanowi tablica wmurowana na jednej z kamienic w rynku.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzia\u0142acze Pu\u0142tuska postanowili w roku 1992 upami\u0119tni\u0107 zwyci\u0119sk\u0105 potyczk\u0119 pod Pu\u0142tuskiem odpowiedni\u0105 tablic\u0105 pami\u0105tkow\u0105. Uczyniono to wprawdzie dopiero po 194 latach, ale lepiej p\u00f3\u017ano ni\u017c wcale. Przygotowano odpowiedni\u0105 tablic\u0119 i dnia 4 lipca 1992 r. w uroczysto\u015bci jej ods\u0142oni\u0119cia wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 kompania szko\u0142y oficerskiej z Pary\u017ca s\u0142awnej EMIA. W uroczysto\u015bci wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 orkiestra wojskowa WP oraz t\u0142umy mieszka\u0144c\u00f3w Pu\u0142tuska.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><em><strong>Miron Owsiewski<\/strong><\/em><br><em><strong>Z notatnika archiwisty \u2013 52 nr PGP, 26 grudnia 2000 r.<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia kojarz\u0105 si\u0119 nam zwykle z zimow\u0105 cisz\u0105, choink\u0105, czy kol\u0119dami o narodzinach Chrystusa. Tymczasem zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce nasz Pu\u0142tusk by\u0142 \u015bwiadkiem walk. I to nawet w okresie \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia. Zamiast \u015bwi\u0105tecznej ciszy przez miasto przetacza\u0142a si\u0119 kanonada salw artyleryjskich, \u017co\u0142nierskich przekle\u0144stw i wo\u0142a\u0144 o pomst\u0119 do nieba. Pu\u0142tusk od wiek\u00f3w nale\u017ca\u0142 &#8230; <a title=\"\u015awi\u0105teczna bitwa pod Pu\u0142tuskiem\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/?p=180\" aria-label=\"More on \u015awi\u0105teczna bitwa pod Pu\u0142tuskiem\">Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":319,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-180","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-z-notatnika-archiwisty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/180","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=180"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/180\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":282,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/180\/revisions\/282"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/319"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=180"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=180"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.pultusk24.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=180"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}